Przeciwdziałanie praniu pieniędzy oraz finansowaniu (AML)- obowiązek szkoleniowy

Kto jest instytucja obowiązana w świetle ustawy o AML?

Spełnij ustawowy obowiązek szkoleniowy i proceduralny wynikający z ustawy z dnia 1 marca 2018 r.
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (AML/CFT) i zabezpiecz swoją organizację przed dotkliwymi sankcjami administracyjnymi, nakładanymi przez
Generalny Inspektor Informacji Finansowej.

Szkolenie obejmuje część merytoryczną + praktyczne wdrożenie procedur AML, zgodnie z aktualnymi oczekiwaniami organów nadzoru i kontroli.

Do kategorii instytucji obowiązanych ustawodawca zalicza m.in.:

• biura rachunkowe – bez wyjątków, niezależnie od skali działalności,

• prezesów zarządów spółek (w tym na kontraktach menedżerskich), a także fundacji i stowarzyszeń,

• doradców podatkowych, księgowych i biegłych księgowych,

• pośredników w obrocie nieruchomościami,

• podmioty uczestniczące w najmie i obrocie nieruchomościami komercyjnymi,

• radców prawnych, adwokatów i notariuszy – w zakresie czynności objętych AML,

• przedsiębiorców prowadzących działalność kantorową,

• doradców kredytowych i agentów ubezpieczeniowych,

• przedsiębiorców przyjmujących lub dokonujących płatności gotówkowych w wysokości co najmniej 10.000 euro (również w ramach wielu transakcji powiązanych), w szczególności: salony samochodowe i handlarzy pojazdów, jubilerów i sprzedawców metali oraz kamieni szlachetnych, składy budowlane i opału, wykonawców usług remontowych i budowlanych.

Kto w instytucji obowiązanej powinien zostać przeszkolony?

Obowiązkowi szkolenia AML/CFT podlegają w szczególności:

• osoba odpowiedzialna za zgłaszanie transakcji w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (AMLRO – Anti-Money Laundering Reporting Officer),

• pozostali pracownicy instytucji obowiązanej, niezależnie od formy zatrudnienia, w tym osoby związane z podmiotem:

– stosunkiem pracy,
– umowami cywilnoprawnymi (w szczególności umową zlecenia, umową o dzieło),
– umowami agencyjnymi,
– innymi umowami o współpracy,

• inne osoby i podmioty wykonujące czynności w obszarze AML/CFT, w szczególności uczestniczące w:

identyfikacji klienta, analizie transakcji, stosowaniu środków bezpieczeństwa finansowego, raportowaniu i dokumentowaniu procesów AML,

• członkowie organów zarządzających oraz osoby pełniące funkcje kierownicze, odpowiedzialne za nadzór nad systemem AML/CFT.

Szkoleniem objęte są również osoby zastępujące pracowników realizujących obowiązki AML/CFT, niezależnie od czasowego lub stałego charakteru zastępstwa.

Czy szkolenie z zakresu AML jest obowiązkowe?

W związku ze wspólnym komunikatem z lutego 2025 r. wydanym przez Generalny Inspektor Informacji Finansowej (GIIF), Urząd Komisji Nadzoru Finansowego (UKNF) oraz Narodowy Bank Polski (NBP), dotyczącym obowiązku szkoleniowego w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (AML/CFT), proponujemy dostosowany i zmodernizowany program szkoleniowy dla jednostek współpracujących.

Komunikat ten precyzyjnie określa dobre praktyki oraz oczekiwania organów nadzoru w zakresie realizacji obowiązków wynikających z art. 52 ustawy AML, stosowanych odpowiednio do administracji publicznej, w tym w odniesieniu do:

• merytorycznego zakresu szkoleń AML/CFT,

• sposobu realizacji programów szkoleniowych,

• formy prowadzenia szkoleń,

• dokumentowania udziału pracowników w szkoleniach.

Adresatami programu są w szczególności:

• organy administracji rządowej,

• organy jednostek samorządu terytorialnego,

• inne jednostki organizacyjne i ich agendy, o których mowa w art. 2 ust. 2 pkt 8 ustawy AML.

Organy kontrolne zapowiadają weryfikację spełniania obowiązku szkoleniowego nie tylko w zakresie samej realizacji szkoleń, lecz również ich aktualności, jakości merytorycznej, formy oraz prawidłowego udokumentowania.

Analogiczne wymagania wynikają także z:

• przepisów ustawy o służbie cywilnej,

• ustawy o pracownikach samorządowych,

• standardów kontroli zarządczej.

Jednocześnie komunikat jednoznacznie przesądza o utracie aktualności szkoleń przeprowadzonych przed wejściem w życie obecnie obowiązującej ustawy AML.
Dodatkowo, kolejne nowelizacje przepisów AML/CFT wymagają objęcia pracowników szkoleniami uzupełniającymi i aktualizującymi wiedzę.

W konsekwencji:

• podmioty, które nie zrealizowały obowiązku szkoleniowego, powinny niezwłocznie go dopełnić,

• podmioty, których pracownicy uczestniczyli w szkoleniach wcześniejszych, powinny rozważyć ponowne uczestnictwo w szkoleniu realizowanym według aktualnych wymogów i standardów nadzorczych.

Dlaczego procedura AML i szkolenie w firmie są ważne?

Procedura AML i szkolenia są ważne, ponieważ:

• chronią firmę przed wysokimi karami finansowymi i odpowiedzialnością zarządu,

• zapewniają zgodność z ustawą AML (w tym obowiązek szkoleń – art. 52),

• zabezpieczają firmę przed wykorzystaniem do prania pieniędzy,

• przygotowują na kontrolę GIIF i innych organów,

• budują wiarygodność i bezpieczeństwo biznesowe.

Brak procedur i szkoleń = realne ryzyko sankcji i problemów prawnych.

Jakie sankcje za brak wdrożenia obowiązków AML?

Brak wdrożenia obowiązków AML/CFT może skutkować:

• karą finansową do 1 mln euro, a w niektórych przypadkach do 10% rocznego obrotu,

• nakazem wdrożenia procedur, publicznym ujawnieniem naruszeń (naming & shaming), a nawet cofnięciem zezwolenia,

• odpowiedzialnością osobistą zarządu i kadry kierowniczej (kary pieniężne, zakaz pełnienia funkcji),

• odpowiedzialnością karną w przypadku poważnych lub świadomych naruszeń.

Najczęściej karane są: brak procedur AML, brak analizy ryzyka i brak szkoleń (art. 52 ustawy AML).

Certyfikowane Szkolenie AML – obowiązek GIIF

Program Szkolenia Przeciwdziałana praniu pieniędzy i finansowania terroryzmu (każdorazowo poustalany z klientem)

Program szkolenia AML/CFT + RODO

zgodny z art. 52 ustawy AML
(ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu)

Szkolenie uwzględnia dobre praktyki oraz oczekiwania wskazane w wspólnym komunikacie:
Generalny Inspektor Informacji Finansowej, Urząd Komisji Nadzoru Finansowego, Narodowy Bank Polski (2025 r.),w zakresie realizacji obowiązków AML/CFT oraz ich dokumentowania i kontroli.

Zakres merytoryczny szkolenia

1. Katalog instytucji obowiązanych – art. 2 ust. 1 ustawy AML

Podmioty pośredniczące w operacjach pieniężnych, podmioty usługowe i pośredniczące w obrocie gospodarczym, podmioty obracające wartościami majątkowymi.

2. Obowiązki instytucji obowiązanych o charakterze formalnym i organizacyjnym

Struktura AML, odpowiedzialność kadry kierowniczej, rola AML Officer.

3. Współpraca i raportowanie do GIIF oraz prokuratury

Zakres, tryb i odpowiedzialność.

4. Gromadzenie, przetwarzanie, analiza i dokumentowanie informacji AML

Wymogi ustawowe i praktyka kontrolna.

5. Źródła międzynarodowe i krajowe obowiązku zwalczania prania pieniędzy i finansowania terroryzmu

FATF, dyrektywy UE, regulacje krajowe.

6. Jednostki współpracujące – katalog, obowiązki i relacje z instytucjami obowiązanymi

Administracja rządowa, JST, inne podmioty – art. 2 ust. 2 pkt 8 AML.

7. Legalność obrotu gotówkowego w kontekście AML/CFT

Ryzyka, ograniczenia, skutki praktyczne.

8. Definicje ustawowe

Transakcja, stosunki gospodarcze, pranie pieniędzy, klient, transakcja okazjonalna, PEP, państwo trzecie wysokiego ryzyka, transfer środków, waluta wirtualna, wartości majątkowe, beneficjent rzeczywisty.

9. Organy informacji finansowej, nadzoru i kontroli

GIIF, KNF, NBP, KAS – kompetencje i relacje.

10. Pranie pieniędzy – definicja, fazy, metody, przykłady

Schematy AML/CFT.

11. „Brudne pieniądze” a nieujawnione źródła dochodu

Kontrowersje, praktyka organów, studia przypadków.

12. Analiza transakcji podejrzanych

Kryteria, dokumentowanie procesu decyzyjnego.

13. Środki bezpieczeństwa finansowego – art. 34 i n. AML

Zakres i sposób stosowania.

14. Pozostałe obowiązki instytucji obowiązanych – rozdział 5 ustawy AML.

15. Identyfikacja i zarządzanie ryzykiem AML

Ocena ryzyka klienta, instytucjonalna ocena ryzyka.

16. Odstąpienie od stosowania środków bezpieczeństwa finansowego

Przesłanki i ryzyka.

17. Uproszczone środki bezpieczeństwa finansowego

Kiedy i na jakich warunkach.

18. Wzmożone środki bezpieczeństwa finansowego – art. 43 AML

Listy sankcyjne, szczególne środki ograniczające.

19. Rejestracja i raportowanie transakcji ponadprogowych – art. 72 AML.

20. Pozostałe obowiązki raportowe (art. 41 ust. 2, art. 61a ust. 2, art. 74 ust. 1, art. 86 ust. 1 i n. AML).

21. Wewnętrzna procedura AML instytucji obowiązanej – art. 50 AML.

22. Procedura zarządzania ryzykiem – art. 27 AML

Identyfikacja, ocena, czynniki ryzyka, reakcja.

23. Krajowa ocena ryzyka AML/CFT

Publikacje, komunikaty i wytyczne GIIF.

24. Procedura sygnalisty

Art. 53 AML oraz ustawa z dnia 14 czerwca 2024 r. o ochronie sygnalistów.

25. RODO – AML

Przetwarzanie danych osobowych na potrzeby AML/CFT – kontrowersje i dobre praktyki.

26. Kary administracyjne i delikty AML

Odpowiedzialność, sankcje krajowe i międzynarodowe.

27. Kontrole AML

Ramowy przebieg kontroli, organy uprawnione, najczęstsze uchybienia.

28. Rekapitulacja i casusy praktyczne

Odpowiedzi na pytania zadane wcześniej oraz „z sali”.

29. Test egzaminacyjny

Sprawdzenie wiedzy zgodnie z art. 52 AML.

30. Omówienie wyników testu i analiza błędów

Trener:

Tomasz Gzela – ekspert AML/CFT, prawnik, wykładowca akademicki

Prawnik, absolwent studiów podyplomowych z zakresu ekonomii. Specjalista w obszarze prawa podatkowego, przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (AML/CFT) i dziedzin pokrewnych. Praktyk z ponad 20-letnim doświadczeniem, zdobywanym zarówno w administracji publicznej, jak i w sektorze prywatnym.

W latach 1989–2012 pełnił funkcję Kierownika Oddziału Kontroli Podatków Dochodowych i Agend Karnych Skarbowych w Wydziale Nadzoru nad Urzędami Skarbowymi Izby Skarbowej w Katowicach, gdzie odpowiadał m.in. za nadzór, kontrole oraz postępowania w obszarze naruszeń prawa podatkowego i finansowego.

Od wielu lat aktywnie związany z dydaktyką akademicką i szkoleniami specjalistycznymi: szkoli dla Fundacji Rozwoju Rachunkowości, Krajowej Izby Doradców Podatkowych, Stowarzyszenia Księgowych w Polsce.

Autor publikacji z zakresu prawa podatkowego i finansowego. Twórca procedur AML/CFT, w tym obowiązkowych procedur stosowanych przez instytucje obowiązane. Na co dzień współpracuje z podmiotami zobowiązanymi, wspierając je w wdrażaniu, przeglądach i aktualizacji procedur AML, a także w przygotowaniu do kontroli i audytów.

Szkolenia prowadzone przez Tomasza Gzelę łączą praktyczne doświadczenie organów nadzoru, aktualne wymogi prawne oraz realne oczekiwania instytucji kontrolnych, co czyni je szczególnie wartościowymi dla instytucji obowiązanych, biur rachunkowych, doradców podatkowych i administracji publicznej.

Jesteś zainteresowany skorzystaniem ze szkolenia lub chciałbyś zakupić gotowe wzorce procedur AML dedykowane dla twojej działalności gospodarczej? Zadzwoń 577 203 338